Wat is je naam, functie en werkplek?

Mijn naam is Sofie Willaert. Ik ben orthopedagoge, psychotherapeute en EMDR-therapeut en ik werk vanuit Asspect, een groepspraktijk gespecialiseerd in autisme. We begeleiden kinderen, jongeren en volwassenen met autisme én hun omgeving. Naast het begeleiden van mijn eigen cliënten ben ik ook verantwoordelijke van de praktijk. Dat betekent o.a. de aanmeldingen matchen aan de ideale collega en zorgen voor de praktische organisatie van de praktijk. Verder ontwikkel ik samen met collega’s ook allerhande tools die cliënten kunnen helpen in het dagelijkse leven. Zo ontstonden onze Grow&Flow kaarten, 52 inspiratiekaarten voor (jong)volwassenen gebaseerd op ACT en de Groeikaarten, 31 dagkaartjes voor kinderen en jongeren gericht op mildheid, eigenwaarde en het zetten kleine haalbare stappen. Deze kaartjes vormen zachte ankers voor in het dagelijkse leven, los van, maar ook inzetbaar in therapie of coaching. Momenteel werk ik ook aan een online slaaptraining die vanuit het ACT-gedachtengoed vertrekt en aan de hand van zes metaforen is opgebouwd.

Welke ervaring rondom ACT heeft je het meest geraakt?

Wat mij telkens opnieuw raakt, is het moment waarop cliënten toch met iets meer afstand kunnen kijken naar hun gedachten. Veel van mijn cliënten leven al jaren met een hoofd vol kritische, strenge stemmen. Het gaat vaak om gedachten dat ze bv. niet goed genoeg zijn, dat ze het anders hadden moeten aanpakken,… Ik stel soms voor om die stem een naam te geven. Eén cliënt koos voor “Louis”. Op een dag zei hij, bijna terloops: “Ik was op het werk en ik deed het eigenlijk best goed, maar Louis was er toch ook bij.” Dat ene zinnetje. Hij keek als het ware naar Louis, in plaats van door de ogen van Louis. Dat is defusie in de praktijk en vind ik al enorme stappen vooruit.

Datzelfde herken ik in de metafoor van de lastige buur. Voor mensen met rigide denkpatronen of strenge innerlijke regels, een herkenbaar thema bij mijn cliënten, is het een opluchting om te beseffen: ik hoef “de buur” niet weg te krijgen. Ik kan gewoon mijn leven leiden, ook al staat die daar maar wat te mopperen aan de zijlijn.

Hoe zou je ACT in 1 zin omschrijven?

ACT helpt je om meer ruimte te maken tussen wie jij bent en wat je hoofd zegt, zodat je kunt bewegen in de richting van wat er écht toe doet.

Wat is je favoriete metafoor/oefening?

In mijn bureau staat een glazen sneeuwbol. Die staat er niet alleen in de winter, maar ook in de zomer. Het is niet zomaar wat decoratie, maar staat voor een metafoor die ik zelf bedacht en regelmatig gebruik in gesprekken.

Wanneer je de bol schudt, dwarrelen alle sneeuwvlokjes door elkaar. Het duurt even voor ze weer zijn gaan liggen. Sommige blijven nog lang rondzweven. Zo voelt het voor veel van mijn cliënten ook: prikkels, piekergedachten, gevoelens die maar niet tot rust komen en in het hoofd blijven ronddwarrelen. In ACT-termen vormt dit ook een beeld voor defusie en het observerende zelf. De vlokjes zijn de gedachten. Jij bent de bol. Je bent niet de sneeuwstorm, je bent de ruimte waarin die storm plaatsvindt. Dat onderscheid is voor veel mensen een echte omslag, zeker voor wie gewend is om te geloven dat ze zijn wat ze denken.

De sneeuwbol helpt ook om het eigen verwerkingstempo te begrijpen én te aanvaarden. Soms zijn er veel gedachten. Soms blijft er één hangen. Ik hoef die gedachte niet weg te krijgen. Ik kan haar opmerken, er naar kijken, en dan toch doen wat belangrijk is. Vanuit die acceptatie ontstaat er ruimte. En in die ruimte begint verandering.